Kağıttan gemiler üzerine


Birkaç gün öncesinde yine ansızın New York'a gitme isteği ile doldu içim. Çok hüzünlü olduğumda mı böyle oluyor yoksa çok mutlu olduğumda mı kestiremiyorum bazen. Rüyalarımda sokaklarında fütursuzca gezdiğim bu şehri hep özleyeceğim galiba. MoMA'nın penceresinden akşam ışığında karlı sokaklarını seyretmeyi, Rockefeller'da hafif hafif yağan karın altında buzda kaymayı, Brooklyn Bridge, sokak sosisçileri, efsane müzikalleri, ışıklı tabelaları ile Times Square, devasa Central Park...

Sonra bir rüya gibi Sleep No More... Ah Sleep No More...Orada üç saatlik bir rüya gördüm ve sonra uyandım. Bir daha hayatım eskisi gibi olmadı. Rebecca'da dediği gibi: "Last night, I dreamt I went to Manderley again..." Hala o rüyayı görmeye çalışıyorum bazen.

Porter karakteri avucunda tuttuğu alyansa hüzünlü gözlerle bakıyor, uzaklara dalıyor. Ağladı mı gerçekten? Sonra önündeki kağıtlardan bir gemi yapıyor. Düşünceler içerisinde gemiyi seyre dalıyor. Sonra yanındaki kutuya bırakıveriyor gemiyi. Eğilip kutuya bakıyorum, belki yüzlerce kağıttan gemi var kutuda. Kimin içindi ki diyorum. Peki ya neden? Konuşabilsem sorardım, konuşabilsen anlatırdın. Eminim... Sonsuzda olmak istemek böyle bir şey galiba, o anda sonsuza dek hapsolmayı umut etmek...

Herkesin kağıttan gemileri kadar umudu var hayatında. O gemiler su alır ve batar çoğunlukla, belki yolun başında belki de tam sonuna varmak üzereyken. Daha sağlam olsun diye uğraşırız bazen, çaba sarfederiz. Ama yine batar ya sonunda insanın kalbine ok saplarcasına. İşte dünya ne kadar acıtsa da yeni yeni kağıttan gemiler yapmaktan hiç vazgeçmeyen insanlar sayesinde güzel bir yer. Öyleyse kağıttan gemiler yapmaktan hiç pes etmeyen o güzel insanlara gitsin bu yazı da :)





Geçmişten gelen dokunuş


Anneannemi aramak isterken cep telefonumda dedem olarak kayıtlı numarayı çeviriyorum. Yıllar önce anneannem değil de dedem diye kaydetmişim numarayı nedense. Dedem öleli üç seneyi geçti ama o numara telefonumda hala dedem diye kayıtlı. Böyle olmaya devam ettikçe sanki bir gün telefonu çevirdiğimde açan kişi dedem olacakmış gibi geliyor. Telefonun ucundan her an sesi duyuluverecekmiş gibi, istediğim an ulaşabilecekmişim gibi, bir telefon kadar uzağımda. 

Aynı şeyi artık görüşmeyi bıraktığım eski arkadaşlarım için de hissediyorum. Yakın arkadaşlar belki de dostlardık, ama zaman içinde şu ya da bu şekilde hayatlarımız farklı yerlere gitti. Görüşmeler önce seyrekleşti, sonra da yavaş yavaş kesildi. Ya da birdenbire hoop diye hayatımızdan çıktık birbirimizin. Çünkü arkadaşımla birbirimizi hala eskisi kadar sevmemize rağmen artık birbirimizden eskisi kadar hoşlanmıyorduk. Hangisi daha üzücü inanın hiç karar veremiyorum. İşte ben aynı şeyi eski arkadaşlarım için de yaşıyorum. Telefon rehberimde isimleri kayıtlı olduğu sürece eskiden olduğu gibi canım istediği an onlara ulaşabilecekmişim gibi geliyor. Bir gece yarısı canım sıkıldığında "naber" diye laf atacağım mesela, onlar da cevap verecek ve belki de dünyanın en saçma ama mantıklı bir sohbetine başlayacağız. Güleceğiz, dertleneceğiz, mutlu olacağız, üzüleceğiz. 

Geçmişten gelen bu dokunuşlar huzurlu hissettiriyor bana nedense. Artık var olmayan bir zaman diliminde mutlu olduğumu hissettiriyor. İstesem ışık hızı ile o zaman dilimine geri dönebilecekmişim hissi yaratıyor. Tıpkı bir zaman tüneli gibi.

İnsanlar eskiden çok sevdikleri insanlarla tartıştıklarında, artık onları eskisi gibi sevmediklerini hatta nefret ettiklerini düşündüklerinde bu zaman tüneline bir girip bakmalılar. Anne babalar artık bir yetiştin olan çocukları o büyük hatayı yaptığında, çocuklarını asla affetmeyeceklerini düşündüklerinde onu ilk bebeklik zamanlarında ne kadar sevdiklerini hatırlamalılar, hasta olduğunda geçirdikleri uykusuz geceleri. İki kardeşin yolları bambaşka yönlere gittiğinde, küçüklüklerinde nasıl birbirlerinin en yakın arkadaşı olduklarını, en küçük ve aptal hallerini bildiklerini ve birbirlerinin nasıl en büyük sırdaşları olduklarını hatırlamalılar. İki iyi dost artık kanlı bıçaklı birer düşman haline geldiğinde, ilk tanıştıkları zamanlarda nasıl birbirlerini yıllardır tanıyormuş gibi hissettiklerini ve ne kadar güzel şeyleri paylaştıklarını hatırlamalılar.

Hatırlamak çoğunlukla bizi yaklaştırıyor birbirimize aslında, hatırlamaktan korkmayın.

Tıpkı Çemberimde Gül Oya dizisinde Yurdanur'un çocukluğunda boyunu ölçtüğü kapı kenarına bakarak babasına söylediği replikteki gibi:

"Bu kadarcık şey mi baba bizi ayıran?"



Farkındalık üzerine...




Seçim arası uzun zamandır okumak istediğim George Orwell'in 1984'ünü nihayet bitirebildim. Zaten psikolojimin düzelmesine hiç de yardımcı olmayan ülkenin durumunun üzerine bir de 1984 pek de iyi gelmedi açıkçası. Bize çok da uzak olmayan bir dünya gördüm orada, hiç de güzel olmayan bir dünya. Tüm dünyanın şöyle bir güzel silkelenip kendine gelmesinin tam da zamanı olduğunu söyleyen bir dünya. Ama dünya duymuyor ki, güç savaşlarıyla fazla meşgul. Biz bireyler olarak farkında olursak ve silkelenirsek belki bir derken iki derken bir bakmışız tüm dünya farkında olmuş. Çok mu hayalperestim? Bilmem ki...

Bu konulara böyle derinlemesine girmişken bir arkadaşımın yıllar önce yazdığı ve bana yeni gönderdiği aşağıdaki yazısını paylaşmazsam olmazdı doğrusu. 

"Hayatlarımız tıpkı parmaklıkların arkasından satranç oynamak gibi basmakalıp ve itaatkar.

Hayat adına yaptığımız küçük hamlelerden mutlu oluruz çoğu kez, ama nerede olduğumuza bakmayız ya da ne kadar hür olduğumuza. Bilinçaltına bastırılmış gerçek hayatlarımızı ararız satranç taşlarında. Sadece bize izin verilen alanda, bize izin verilen kurallarla kurgulamaya çalışırız sahte hayatlarımızı.

Parmaklıklar arkasında oynanan satrançta kazanma ya da kaybetmenin bir farkı yoktur. Aradaki fark illüzyondan ibarettir. İllüzyon göz yanılgısı, bir aldatmacadır. Tıpkı bize sunulan hayatlarımız gibi.

Parmaklıklar ardında oysa ki kim olduğumuzu düşünmeliyiz, neler yapabileceğimizi. Bizi tutsak edecek kadar bizden çekinenler kadar farkında olmalıyız özümüzün ve gücümüzün. Kabullenmek yanlış, susmak hata, boyun eğmek suç… Direnmeliyiz süregelen köhnemiş kurallara, zorbalıklara, zalimlere, yozlaşmaya, esarete, emperyalizme, emeğin yabancılaşmasına…

Bunun ilk adımı ise aslında satranç oynayan değil de bir piyon gibi yönlendirildiğimizi anlamakla başlar.

Hoş geldin farkındalık!!!"

Teşekkürler Uygar :)




Değişim



Sürekli gelişen ve değişen bir dünyada yaşayan ölümlüler olarak bizler de sürekli bir değişim içerisindeyiz. Bir saat önceki biz ile bir saat sonraki biz arasında bile dağlar kadar fark var. Bu değişim fiziksel olduğu kadar aynı zamanda mental de. Evrende bir daha hiç bir zaman şu anda oluşan koşullar sağlanamayacağına göre aynı kalacağımızı beklemek kadar anlamsız bir şey olamaz.

Zaman değiştiriyor bizleri, koşullar, yaşanmışlıklar, geçmiş tecrübeler, hayatın zorluk derecesi değiştiriyor. Herhangi bir olaya verdiğimiz tepkiye bakarak diğer insanlar bizim karakterimiz hakkında çıkarımda bulunuyorlar. Belki bizi çok seviyorlar, belki de nefret ediyorlar bizden. O kadar basit değil. O anda koşullara bağlı olarak o tepkiyi veriyor olabilirim, belki başka tüm zaman ve koşullarda o olaya karşı tepkim bambaşka olacaktı. Belki geçmişte yaşadığım benzer bir tecrübe benim o olaya karşı tepkimi tamamen değiştirdi ve artık bu şekilde tepki vermeye başladım. Buzdağının sadece görünen yüzüne bakarak hayatı ve insanları anlayabildiğimizi sanmak ne büyük bir yanılgı.


Anlam veremediğim bir şeyler yaşıyorum bazen. Bazen kendimi suçluyorum, bazen karşımdakini. Sonra bir şeyi fark ediyorum. Hepimiz az önce bahsettiğim değişimin birer parçasıyız. Rolümüzü oynuyoruz sadece. Başka zaman başka koşullarda olaylar nasıl gelişirdi, hiçbir fikrim yok. Suçlanacak kimse kalmıyor o zaman, ben de rolüme kaptırıyorum kendimi.






Bir insanı tanımak


İnsan tanımayı seviyorum. Bahsettiğim şey tanışık olduğun insan sayısını artırmak, daha fazla sosyal çevreye girmek, daha çok tanınmak değil. Gerçekten insan tanımaktan bahsediyorum. Geçenlerde bir arkadaşım "Beni tanıyabilen nadir insanlardansın." dedi. Böyle hissettirmiş olmak hoşuma gitti.

Hayatım boyunca hiçbir zaman çok fazla arkadaşım olsun, kalabalık bir çevrem olsun, herkes beni sevsin gibi bir derdim olmadı. Gerçekten hoşlandığım insanlarla vakit geçirip, hoşlanmadığım insanlardan uzak durmaya çalışırım genelde. Yavaş yavaş tanımaya gayret ederim insanları, özümseyerek. Derine indikçe çok çok farklı bir insan bulabiliyorsunuz karşınızda. Kimseyle paylaşamadığı bir şeyini paylaşabiliyor mesela sizinle ya da o paylaşmasa bile siz anlayabiliyorsunuz. O insanın hayatına dokunuyorsunuz, onda bir iz bırakıyorsunuz belki, o da sizde. Tanıdıkça daha çok parçanız oluyor, hayatınıza giriyor, daha çok bağlanıyorsunuz. Bu noktada yaptığı bazı şeylerin diğer insanlarınkinden daha çok can acıtabilme riski oluyor. Ama hiç önemli değil bu, Küçük Prens'te de dediği gibi: "İnsan evcilleştirilmeyi kabul etti mi göz yaşlarını da göze almalı."

Günlük hayatta insanların büyük çoğunluğunun tutumlarının karşısındaki insan ve insanlara göre değiştiğine inanırım. Kimisine karşı anaçtır, kimisine karşı duygusal, bir başkasına karşı agresif, ondan başka birine karşı eğlenceli... Herkes herkese karşı aynı tutumu sergilemiyor sanki. Rol yapmıyoruz ama sadece belli bir tarafımızı ön plana çıkarıyoruz, belki de karşımızdakinin görmek istediği tarafımızı ya da birbirimizi tamamlayacağımıza inandığımız tarafımızı.

İşte insan tanıyınca, derinlere indikçe o insanın diğer taraflarını da görme şansı oluyor. Hiç tahmin bile edemeyeceğiniz taraflarını. Dediğim gibi insan tanımayı seviyorum. Nadiren karşıma hoşlanmadığım bir karakter çıkabiliyor, görmezden geliyorum onu da. Hayatımdaki insanlar açısından şanslıyım, seviyorum hepsini!



top